Những biến động về giá tiếp tục đặt nền kinh tế các nước, trong đó có Việt Nam trước những khó khăn, thách thức lớn. Tuy nhiên, càng trong khó khăn, càng phải đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công, thúc đẩy hoàn thành các dự án quan trọng, mở ra không gian cho sự phát triển. Chính vì vậy, ngay từ những tháng đầu năm, để tránh tình trạng “đầu năm đủng đỉnh, cuối năm gấp rút” và xác định giải ngân vốn đầu tư công là mục tiêu chiến lược trong phục hồi kinh tế, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành công điện khẩn đôn đốc triển khai quyết liệt, hiệu quả chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội, đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công. Ngoài yêu cầu các bộ, ngành, địa phương phải đặt mục tiêu đảm bảo hoàn thành giải ngân 100% vốn đầu tư công trong năm 2022, Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh, phải có chế tài xử lý nghiêm, kịp thời các hành vi tham nhũng, tiêu cực, nhũng nhiễu, cản trở, làm chậm tiến độ giao vốn, thực hiện và giải ngân vốn đầu tư công…
Trên tinh thần ấy, ngay từ những tháng đầu năm, UBND tỉnh đã ban hành nhiều văn bản đôn đốc triển khai thực hiện và làm việc với các ngành, địa phương nắm bắt tình hình, tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc với quyết tâm giải ngân 100% kế hoạch vốn đầu tư công năm 2022 được giao.
Năm 2022, Bình Phước được giao hơn 7.242 tỷ đồng vốn đầu tư công. Hết quý 1, toàn tỉnh giải ngân hơn 525 tỷ đồng, đạt 7,4% chỉ tiêu Trung ương giao và đạt 7,3% kế hoạch tỉnh giao. Tỷ lệ giải ngân này tuy cao hơn cùng kỳ năm 2021, nhưng so với chỉ đạo của Chính phủ thì vẫn thấp.
Nguyên nhân giải ngân vốn đạt thấp được đánh giá có nhiều lý do. Bên cạnh nguyên nhân chủ quan là tinh thần, trách nhiệm vào cuộc thiếu quyết liệt của mỗi ngành, địa phương, công tác giải phóng mặt bằng, thực hiện các thủ tục hành chính còn rườm rà dẫn đến các dự án chậm được triển khai. Nguyên nhân khách quan do tác động của dịch Covid-19 khiến hầu hết các nhà thầu gặp khó, giá vật tư xây dựng tăng cao khiến một số dự án vượt tổng mức đầu tư, phải làm thủ tục điều chỉnh nên chậm được giải ngân. Trong đó, giá vật tư tăng cao là nguyên nhân chính khiến tiến độ thi công các dự án bị chậm, bởi lẽ nếu thi công, các nhà thầu sẽ bị lỗ so với giá trúng thầu. Cũng bởi vậy, nhiều nhà thầu đã thi công cầm chừng chờ giảm giá hoặc bổ sung thêm nguồn lực…
Khắc phục tình trạng này, trung tuần tháng 4-2022, Văn phòng Chính phủ đã ban hành công văn yêu cầu các bộ, ngành, địa phương khẩn trương thực hiện các giải pháp quản lý, bình ổn giá các vật liệu xây dựng công trình giao thông. Đồng thời nghiên cứu các kiến nghị của Bộ Giao thông vận tải về việc hướng dẫn thực hiện điều chỉnh hợp đồng, giá hợp đồng do ảnh hưởng biến động giá vật liệu đối với các dự án đang triển khai. Nghiên cứu ban hành, điều chỉnh, bổ sung cơ chế, chính sách theo thẩm quyền về cơ chế, chính sách quản lý giá nhiên, vật liệu xây dựng...
Quyết định của Chính phủ, người đứng đầu Chính phủ và chính quyền các địa phương là rất lớn, đúng trọng tâm, vấn đề còn lại là gỡ “nút thắt” về giá vật liệu xây dựng và các thủ tục liên quan để đẩy nhanh tiến độ thi công. Bởi một khi đầu tư công phát huy hiệu quả, không chỉ tạo việc làm, thu nhập cho doanh nghiệp, người lao động mà còn góp phần hoàn thiện hạ tầng, thúc đẩy tăng trưởng nền kinh tế.
