Tuy nhiên, trong Bộ luật Lao động hiện hành năm 2019 có hiệu lực từ ngày 1-1-2021, quy định nêu trên đã được bãi bỏ. Lý do là quy định này đã được nêu tại khoản 1 Điều 21 Luật An toàn vệ sinh lao động năm 2015. Vậy nhưng trong thực tế hiện vẫn có không ít chủ doanh nghiệp - người sử dụng lao động cho rằng luật lao động không quy định về vấn đề này nên họ không thực hiện. Lại có người cho rằng, doanh nghiệp của họ nhỏ, sử dụng ít lao động nên không cần thiết phải thực hiện khám sức khỏe cho người lao động. Và có chủ doanh nghiệp đã lách luật bằng việc cấp cho người lao động một khoản tiền nhỏ gọi là hỗ trợ khám bệnh. Thậm chí có không ít chủ doanh nghiệp cố tình quên trách nhiệm này của mình đối với người lao động. Đây là cách hiểu, cách làm sai so với quy định pháp luật hiện hành và có thể người sử dụng lao động sẽ phải gánh chịu hệ lụy pháp lý.
Vì tại khoản 1 Điều 21 của Luật An toàn vệ sinh lao động quy định rõ: “Hằng năm, người sử dụng lao động phải tổ chức khám sức khỏe ít nhất một lần cho người lao động; đối với người lao động làm nghề, công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm, người lao động là người khuyết tật, người lao động chưa thành niên, người lao động cao tuổi được khám sức khỏe ít nhất 6 tháng một lần”. Như vậy, việc người sử dụng lao động phải tổ chức khám sức khỏe cho người lao động ít nhất 1 lần trong 1 năm là nghĩa vụ bắt buộc, nhằm đảm bảo điều kiện lao động chứ hoàn toàn không phải là một chính sách ưu đãi hay phúc lợi cho người lao động. Nói tóm lại, đây là trách nhiệm và sẽ bị xử phạt nếu không tuân thủ.
Điều quan trọng hơn đó là, nếu người sử dụng lao động vi phạm quy định trên đây sẽ bị xử lý vi phạm hành chính và có thể bị phạt đến 75 triệu đồng. Hiện nay, những quy định về xử phạt hành chính trong lĩnh vực lao động được thực hiện theo quy định tại Nghị định số 28/2020/NĐ-CP. Cụ thể, tại khoản 2 Điều 21 quy định như sau: Phạt tiền từ 1 đến 3 triệu đồng khi vi phạm với mỗi người lao động nhưng tối đa không quá 75 triệu đồng đối với người sử dụng lao động có hành vi không tổ chức khám sức khỏe định kỳ, khám bệnh nghề nghiệp cho người lao động, trừ trường hợp người sử dụng lao động đã tổ chức khám sức khỏe định kỳ, khám bệnh nghề nghiệp cho người lao động nhưng người lao động không muốn khám.
Như vậy, với quy định nêu trên, tức là với mỗi người lao động nếu không được tổ chức khám sức khỏe định kỳ thì người sử dụng lao động sẽ bị phạt tối đa 3 triệu đồng, trừ trường hợp người lao động từ chối khám. Mức phạt cao nhất đối với người sử dụng lao động nếu có hành vi vi phạm này là 75 triệu đồng. Do đó, mỗi người sử dụng lao động phải tổ chức khám sức khỏe cho người lao động trong doanh nghiệp của mình ít nhất 1 lần mỗi năm, với một số đối tượng người lao động thuộc diện đặc biệt như phụ nữ có thai, người chưa thành niên thì phải được người sử dụng lao động tổ chức khám bệnh 6 tháng 1 lần. Vậy nên mong rằng, đừng có ai vì chút lợi nhỏ để rồi không những mất đi tình nghĩa mà còn phải gánh chịu hệ lụy pháp lý về việc này.
