2015 GMT+7

Cần có chính sách phù hợp để phát huy giá trị di tích

Thứ 4, 28/10/2015 | 16:05:00

BP - Trải qua các thời kỳ đấu tranh cách mạng, Lộc Ninh là một vùng đất gắn liền với những chiến thắng oai hùng của đảng bộ, quân và dân trong huyện. Nhiều địa danh ở Lộc Ninh đã đi vào lịch sử dân tộc. Vì thế, Lộc Ninh là huyện có nhiều di tích lịch sử nhất tỉnh và đang đứng trước khó khăn trong bảo tồn, phát huy giá trị các di tích.

Di tích lịch sử cấp quốc gia Bồn xăng - kho nhiên liệu VK98 (Lộc Quang) - Ảnh: S.H

Huyện Lộc Ninh hiện có 6 di tích lịch sử cấp quốc gia gồm: Trụ sở Chính phủ cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam (Nhà giao tế); Sân bay quân sự; Căn cứ Bộ chỉ huy Quân giải phóng miền Nam Việt Nam (Tà Thiết); Bồn xăng - kho nhiên liệu VK99 (Lộc Hòa), Bồn xăng - kho nhiên liệu VK98 (Lộc Quang); Căn cứ Cục Hậu cần Quân giải phóng miền Nam Việt Nam (Lộc Hiệp). Ngoài những di tích được công nhận cấp quốc gia, Lộc Ninh còn có các quần thể di tích đang được bảo tồn như: Quần thể kiến trúc Pháp ở Lộc Tấn (gồm bệnh viện, nhà hát, nhà thờ, nhà kho, trường học và chùa Linh Thông); Làng Công Tra ở ấp 10, xã Lộc Thiện; nhà nghỉ của Thượng tướng Trần Văn Trà ở ấp 3, thị trấn Lộc Ninh; Nhà máy cơ khí chế biến mủ cao su thuộc Công ty TNHH MTV cao su Lộc Ninh; Giếng nước Lộc Ninh. Đây là những di tích lịch sử vô giá, đã và đang được Đảng bộ, chính quyền và nhân dân huyện Lộc Ninh bảo tồn, lưu giữ, là nơi giáo dục truyền thống cho các thế hệ. Hiện hầu hết di tích quốc gia trên địa bàn huyện do Ban quản lý di tích tỉnh và Bảo tàng tỉnh quản lý. UBND huyện chỉ được giao quản lý 3 di tích cấp tỉnh gồm địa điểm chiến thắng Dốc 31, chùa Sóc Lớn và Bệnh viện Lộc Ninh.

Từ khi UBND tỉnh ban hành Quyết định số 17/2015/QĐ-UBND ngày 1-7-2015 quy định phân cấp quản lý di tích lịch sử - văn hóa và danh lam thắng cảnh trên địa bàn tỉnh, UBND huyện Lộc Ninh đã chỉ đạo Phòng Văn hóa - Thông tin phân công cán bộ chuyên trách tham mưu UBND huyện quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di tích cấp tỉnh. Thông tin tuyên truyền, phổ biến, giáo dục Luật Di sản đến người dân. Thường xuyên kiểm tra, báo cáo tình hình hoạt động và hiện trạng các di tích. Các xã có di tích đều phân công 1 cán bộ trông coi và có trách nhiệm tham mưu UBND xã trong bảo vệ di tích, đồng thời báo cáo và kiến nghị những vấn đề liên quan đến tình trạng di tích trên địa bàn. Năm 2014, Phòng Văn hóa - Thông tin huyện phối hợp Trung tâm Bồi dưỡng chính trị huyện tổ chức tập huấn công tác quản lý nhà nước về văn hóa và tổ chức các hoạt động văn hóa - thể thao để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về văn hóa, trong đó lồng ghép những kiến thức về quản lý di sản văn hóa.

Bên cạnh những kết quả đạt được, việc gìn giữ, phát huy giá trị di tích trên địa bàn huyện vẫn còn rất nhiều khó khăn. Đó là nguồn kinh phí đầu tư cho di tích rất hạn chế nên việc trùng tu, tôn tạo hiện chỉ ngăn chặn sự xuống cấp, chưa có sự đầu tư lớn để làm nổi bật giá trị vốn có của di tích. Ở cấp huyện chưa được bố trí cán bộ làm công tác quản lý di tích, cấp xã chỉ có 1 cán bộ văn hóa xã hội nhưng phải kiêm nhiệm nhiều việc. Hiện tất cả di tích đều thiếu cán bộ chuyên trách quản lý, trông coi và không có người hướng dẫn, thuyết minh. Hầu hết di tích lịch sử nằm sâu trong rừng, cách xa khu dân cư nên việc bảo vệ gặp nhiều khó khăn... Những khó khăn, bất cập là tình trạng chung của toàn tỉnh nhưng với Lộc Ninh thì khó khăn hơn bởi mật độ di tích dày đặc.

Trong đợt Ban Văn hóa - Xã hội HĐND tỉnh khảo sát tình hình quản lý nhà nước đối với các di tích lịch sử - văn hóa trên địa bàn huyện Lộc Ninh tháng 9-2015, UBND huyện đã kiến nghị HĐND tỉnh tăng cường hơn nữa việc đầu tư kinh phí theo chương trình mục tiêu quốc gia để trùng tu, tôn tạo di tích; tăng cường công tác nghiên cứu khoa học liên quan đến di tích; tỉnh cần có chính sách phù hợp cả về nguồn lực con người và tài chính, giới thiệu, quảng bá, xây dựng sản phẩm du lịch nhằm phát huy giá trị di tích, góp phần phát triển du lịch và kinh tế - xã hội trên địa bàn huyện.

Một di tích cấp tỉnh được chính quyền huyện, xã quan tâm, có nhiều sáng tạo trong việc phát huy nguồn lực xã hội để trùng tu, tôn tạo và phát huy giá trị là di tích chùa Sóc Lớn - ngôi chùa Khơme có thời gian xây dựng lâu nhất ở Bình Phước. Trong những năm qua, nhờ sự đóng góp từ các nguồn lực xã hội, chùa đã xây dựng thêm nhiều công trình như phòng học, tăng xá, nhà bếp mới, tường rào, bàn chư thiên, bảo tháp... Hằng năm, chùa thường tổ chức các ngày lễ của người Khơme như lễ Phật đản, Sen Dolta, lễ Dâng Y Katina, tết Nguyên đán, Chôl Chnăm Thmây... thu hút rất đông du khách đến tham quan. Chùa là nơi sinh hoạt văn hóa tín ngưỡng của cộng đồng người Khơme, là “bảo tàng sống” giúp mọi người có cái nhìn toàn diện về phong tục tập quán, tôn giáo, tín ngưỡng và bề dày lịch sử văn hóa của người Khơme ở Bình Phước.

Thảo Linh