Chính trị 10:30, 11/06/2016 GMT+7

Tiếp xúc cử tri (TXCT) là hoạt động đặc trưng và mang tính bắt buộc đối với đại biểu Quốc hội, đại biểu HĐND các cấp. Thông qua hoạt động đặc thù này để đại biểu dân cử nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của nhân dân và thực hiện chức năng làm cầu nối giữa lòng dân với hoạt động của các cấp chính quyền.

Nhiệm kỳ qua, hoạt động TXCT trên địa bàn tỉnh cơ bản được thực hiện nghiêm túc. Nhìn chung, những vấn đề cử tri quan tâm, kiến nghị đều được đại biểu ghi nhận và chuyển tới cấp có thẩm quyền giải quyết. Tuy nhiên, dù đã cố gắng đổi mới, hoạt động TXCT của đại biểu HĐND các cấp vẫn còn những hạn chế. Đó là một số nơi tổ chức hội nghị tiếp xúc ghép hai đơn vị hành chính liền kề nên đại biểu HĐND không thể thu thập hết ý kiến, nguyện vọng của nhân dân. Các cuộc TXCT thường chỉ được tổ chức trước và sau kỳ họp, việc TXCT theo chuyên đề, lĩnh vực chưa được thực hiện. Công tác giám sát, đôn đốc giải quyết các ý kiến, kiến nghị của cử tri chưa kịp thời. Một số đại biểu và cơ quan chức năng ở địa phương còn lúng túng trong việc giải trình ý kiến cử tri và còn có tình trạng ủy quyền cho một đại biểu có chức vụ chuyên trả lời nên chưa đáp ứng yêu cầu...

Theo luật, cử tri có quyền tiếp xúc với những người mình đã lựa chọn để thay mặt mình tham gia trực tiếp vào công việc trong các cơ quan dân cử; thay mặt mình thực hiện các quyền lập pháp và giám sát thi hành pháp luật của các cơ quan nhà nước. Thế nhưng số đông cử tri lại chưa quan tâm thực hiện quyền TXCT. Thực tế ở nhiều cuộc TXCT, người tham dự chủ yếu là các vị đại diện các tổ chức, đoàn thể địa phương mà các đại biểu vẫn nói vui với nhau là “đại cử tri”. Rất ít, thậm chí có hội nghị không có cử tri là công dân, thường dân đang sống và làm việc tại các địa bàn dân cư, các đơn vị cơ sở. Nguyên nhân một phần do công tác thông tin, tuyên truyền của chính quyền cơ sở chưa tốt; phần do chất lượng thực sự của các hội nghị TXCT chưa cao. Có những vấn đề bức xúc, cử tri kiến nghị nhiều lần vẫn không được quan tâm thực hiện hoặc thực hiện nửa vời nên chán nản, không muốn tham gia các buổi tiếp xúc nữa, vì “chẳng giải quyết được vấn đề gì”.

Để làm tốt vai trò cầu nối giữa nhân dân với chính quyền các cấp, người đại biểu dân cử ngoài nhiệt tâm cống hiến, cần phải có năng lực, có khả năng tiếp thu, lĩnh hội vấn đề một cách chọn lọc. Bên cạnh việc lắng nghe và ghi nhận tất cả tâm tư, nguyện vọng của người dân, đại biểu cần chủ động học hỏi, tự nghiên cứu những kiến thức cơ bản về các lĩnh vực và phải nắm được những vấn đề phức tạp, bức xúc của địa phương nơi tiếp xúc. Một kinh nghiệm rất cần thiết đối với tất cả đại biểu là phải chủ động chuẩn bị, cập nhật thông tin về những vấn đề bức xúc hoặc được cử tri phản ánh nhiều lần để có thể trả lời cử tri một cách thấu tình đạt lý khi được chất vấn. Đại biểu chỉ có thể tạo được niềm tin, sự yêu mến của cử tri thông qua việc làm tốt vai trò cầu nối giữa cử tri với các cấp chính quyền.

Để nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động TXCT, từng tổ đại biểu phải xây dựng kế hoạch TXCT và phải căn cứ vào nội dung từng kỳ họp để lựa chọn hình thức, địa điểm và thành phần cử tri tham dự hội nghị TXCT cho phù hợp. Mỗi điểm tiếp xúc nên có sự tham gia của lãnh đạo chủ chốt cấp huyện và một số phòng, ban để ghi nhận và trực tiếp trả lời kiến nghị của cử tri. Có thể kết hợp để đại biểu HĐND cấp tỉnh, huyện, xã cùng TXCT rồi tổng hợp, phân loại ý kiến để xử lý. Đối với địa bàn có nhiều đồng bào dân tộc thiểu số, ngoài việc TXCT, đại biểu phải xuống tận các thôn, sóc, kết hợp với công tác chuyên môn để nắm tình hình thực tế ở cơ sở.

Với đại biểu, không chỉ tham gia đủ các cuộc tiếp xúc với cử tri mà còn phải định hướng, gợi mở, tạo điều kiện cho cử tri phát biểu. Ý kiến, kiến nghị của cử tri phải được giải thích rõ ràng chứ không chỉ “ghi nhận” và chuyển tới các cơ quan liên quan. Đại biểu phải đeo bám, giám sát cho đến khi vấn đề được giải quyết thỏa đáng để trả lời cử tri trong những cuộc tiếp xúc sau. Sau mỗi kỳ tiếp xúc, việc phân loại và chuyển kiến nghị tới đúng cơ quan có thẩm quyền giải quyết sẽ giúp cho việc giải quyết ý kiến, kiến nghị nhanh hơn, chính xác hơn, góp phần tạo dựng lòng tin của nhân dân đối với bản thân đại biểu và chính quyền các cấp.

Thảo Linh