Chính trị 10:37, 15/01/2016 GMT+7

Ngày 15-1, Hội Bảo vệ quyền lợi NTD Đại hội lần thứ II, nhiệm kỳ 2015-2020. Nhiệm kỳ qua, mặc dù gặp nhiều khó khăn, thách thức trong điều kiện kinh tế - xã hội trong nước và quốc tế có nhiều biến động nhưng hội vẫn hoàn thành tốt nhiệm vụ. Trước thềm đại hội, phóng viên Báo Bình Phước trao đổi với ông Nguyễn Văn Hiếu, Chủ tịch hội về những kết quả đã đạt được trong nhiệm kỳ 2010-2015 và định hướng hoạt động nhiệm kỳ 2015-2020.

Nhằm tạo điều kiện cho NTD bảo vệ quyền lợi bản thân, hội đã thực hiện tuyên truyền, phổ biến kiến thức pháp luật về vấn đề này như thế nào, thưa ông?

Ông Nguyễn Văn Hiếu: Nhiệm kỳ qua, hội đã phối hợp với các ngành chức năng của tỉnh đẩy mạnh tuyên truyền văn bản luật liên quan đến bảo vệ quyền lợi NTD bằng nhiều hình thức đa dạng, phong phú, đồng thời lồng ghép trong các buổi hội thảo, mít tinh, kỷ niệm, nói chuyện chuyên đề. Trọng tâm là các văn bản pháp luật, như Luật Bảo vệ quyền lợi NTD, Nghị định số 185/2013/NĐ-CP của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động thương mại, sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng cấm và bảo vệ quyền lợi NTD... Kết quả, có 40 buổi nói chuyện chuyên đề, tuyên truyền phổ biến pháp luật về bảo vệ quyền lợi NTD, về an toàn vệ sinh thực phẩm với hơn 12 ngàn lượt người tham dự.

Hội còn phối hợp với các huyện, thị xã cùng các tổ chức chính trị - xã hội, ban quản lý chợ, trung tâm thương mại và doanh nghiệp treo băng rôn, khẩu hiệu tuyên truyền hưởng ứng Ngày quyền lợi của người tiêu dùng thế giới (15-3) hằng năm; chọn lọc tin, bài đăng tải trên trang thông tin điện tử của các cơ quan, đơn vị là thành viên Ban chấp hành hội... Kết hợp cùng doanh nghiệp trong và ngoài tỉnh tổ chức chương trình hàng Việt về nông thôn, phiên chợ hàng Việt, đồng thời lồng ghép nội dung tuyên truyền cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam” do Bộ Chính trị phát động.

Hội cũng phối hợp với Đài Phát thanh - Truyền hình Bình Phước, Báo Bình Phước thực hiện 135 tin, bài liên quan đến quyền và lợi ích hợp pháp của NTD, kịp thời thông tin đến nhân dân cũng như phản ánh hành vi vi phạm ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, lợi ích NTD. Vận động NTD không sử dụng hàng nhập lậu, không tiếp tay cho hành vi sản xuất - kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng, không đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm và hành vi vi phạm khác. Vận động doanh nghiệp, cơ sở kinh doanh ký cam kết không kinh doanh thuốc lá nhập lậu; không sản xuất - kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng, hàng xâm phạm bản quyền sở hữu trí tuệ.

Tư vấn giải quyết vướng mắc của NTD là nhiệm vụ trọng tâm của hội. Vậy nhiệm kỳ qua, việc hòa giải, giải quyết khiếu nại đã được thực hiện như thế nào, thưa ông?

Ông Nguyễn Văn Hiếu: Số điện thoại đường dây nóng của Chủ tịch và Phó chủ tịch hội được duy trì trên Báo Bình Phước, giúp NTD khi có yêu cầu khiếu nại sẽ được tư vấn hướng dẫn về kỹ năng tiêu dùng, định hướng trong việc lựa chọn sản phẩm, hàng hóa có chất lượng, tránh mua hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng, hàng quá hạn... Cùng các điều kiện cần thiết, như hóa đơn mua hàng, giấy bảo hành sản phẩm để dễ dàng xử lý khi có tranh chấp xảy ra.

Hội cũng đã tiếp nhận, tư vấn và giải quyết 21 vụ khiếu nại, chủ yếu về đo lường, chất lượng hàng hóa đối với những sản phẩm kim khí điện máy, vật tư nông nghiệp, an toàn thực phẩm. Kết quả đã hòa giải thành 20 vụ, đạt 95%, còn 1 vụ chuyển cơ quan chức năng xem xét, giải quyết.

Công tác kiểm tra, kiểm soát thị trường nhằm bảo vệ quyền lợi NTD được thành viên trong Ban chấp hành hội chú trọng. Cụ thể, Chi cục Quản lý thị trường đã kiểm tra 23.790 vụ, xử lý 6.742 vụ với tổng số tiền phạt và bán hàng hóa tịch thu gần 16 tỷ đồng. Sở Khoa học - Công nghệ phối hợp thực hiện 34 cuộc thanh tra, xử lý vi phạm hành chính 61 trường hợp, phạt gần 538 triệu đồng, tịch thu 443 sản phẩm đồ chơi trẻ em nhập lậu với tổng trị giá trên 20 triệu đồng... Liên đoàn Lao động tỉnh tham gia xử lý phản ánh của công nhân lao động ở các khu công nghiệp về chất lượng suất ăn giữa ca không đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm.

Hội còn tư vấn, hướng dẫn giải quyết kịp thời nhiều trường hợp NTD phản ánh qua điện thoại liên quan đến chất lượng hàng hóa, hàng gian, hàng giả, chế độ bảo hành, tư vấn tiêu dùng... Một số ý kiến sau khi được tư vấn, NTD đã có đơn gửi đến hội đề nghị xem xét, giải quyết.

Xin ông cho biết những hạn chế của việc bảo vệ quyền lợi NTD và hội đã rút ra bài học gì để thực hiện tốt hơn trong nhiệm kỳ 2015-2020?

Ông Nguyễn Văn Hiếu: Trên thực tế, NTD bị xâm hại quyền lợi còn nhiều hơn rất nhiều so với số phản ánh, khiếu nại mà hội đã tiếp nhận và giải quyết. Nguyên nhân chủ yếu do NTD chưa hiểu rõ quyền lợi của mình khi tham gia giao dịch sản phẩm, hàng hóa như luật quy định. Hay hàng hóa có giá trị thấp nên không yêu cầu khiếu nại vì nếu khiếu nại mất nhiều thời gian đi lại, tốn chi phí, cơ hội thành công khó có thể nói trước được.

Song song đó, do tập quán và thói quen của một bộ phận người dân chưa ý thức rõ về vai trò và trách nhiệm của tổ chức hội cũng như quyền và lợi ích chính đáng của mình nên khi gặp vướng mắc và thiệt hại, NTD thường tự chịu hoặc có khiếu nại nhưng không đưa ra được bằng chứng sát thực, như: Hóa đơn mua hàng, giấy bảo hành sản phẩm... để hội làm căn cứ xem xét, kiến nghị.

Khó khăn nữa là hội thành lập trên cơ sở tự nguyện, điều kiện về cơ sở vật chất, trang thiết bị hầu như không có, kinh phí hoạt động theo nguyên tắc tự đảm bảo, nguồn thu của hội không có và cho đến nay vẫn chưa được sự hỗ trợ kinh phí hoạt động từ ngân sách nhà nước. Mặt khác, hội không có cán bộ chuyên trách, các thành viên Ban chấp hành đều công tác kiêm nhiệm, phải tập trung thực hiện nhiệm vụ chuyên môn tại cơ quan, đơn vị nên chưa dành nhiều thời gian cho công tác hội; phối hợp hoạt động giữa các thành viên chưa được duy trì thường xuyên. Ngoài ra, công tác tuyên truyền và phát triển hội viên ở cơ sở chưa được đẩy mạnh, phổ biến pháp luật liên quan đến bảo vệ NTD chưa đi vào chiều sâu do thiếu kinh phí.

Từ những kết quả đạt được, chúng tôi nhận thấy hiệu quả hoạt động của hội không chỉ duy nhất có Thường trực hội thực hiện mà cần có sự tham gia góp sức của các cơ quan chức năng, tổ chức đoàn thể chính trị - xã hội, huyện, thị, cộng đồng doanh nghiệp. Nhất là sự thay đổi nhận thức của NTD trong thời kỳ Việt Nam đã và đang hội nhập kinh tế quốc tế.

Sau khi Đại hội lần II, nhiệm kỳ 2015-2020, Thường trực hội sẽ triển khai ngay kế hoạch hoạt động năm 2016. Trong đó, tập trung tuyên truyền và phối hợp tăng cường kiểm tra, kiểm soát thị trường để thực hiện có hiệu quả việc bảo vệ quyền lợi NTD trên địa bàn tỉnh.

Lâm Phương (thực hiện)