Chính trị 09:51, 16/10/2015 GMT+7

BP - Tại trang 27 của dự thảo Báo cáo chính trị, phần đánh giá về khối đại đoàn kết toàn dân tộc khá bao quát, ngắn gọn. Tuy nhiên, một đất nước có tới 53 thành phần dân tộc thiểu số (DTTS) với hơn 13 triệu người, chiếm gần 15% số dân, tôi cho rằng dự thảo Báo cáo chính trị cần đánh giá sâu hơn về vai trò của đồng bào các DTTS trong sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh và trong xây dựng, phát huy sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Theo tôi, trong phần đánh giá về những tồn tại, hạn chế, cần bổ sung thêm những hạn chế trong công tác vận động đồng bào các DTTS, đặc biệt là công tác vận động, phát huy vai trò của những người có uy tín tiêu biểu trong đồng bào DTTS chưa được quan tâm đúng mức.

Về công tác dân tộc, theo thống kê, chúng ta hiện có tới 188 văn bản liên quan trực tiếp và còn hiệu lực thi hành với đối tượng thụ hưởng là đồng bào DTTS. Điều đó thể hiện sự quan tâm đặc biệt của Đảng và Nhà nước ta với đồng bào DTTS. Tuy nhiên, vì có quá nhiều chính sách như vậy nên đang có sự chồng chéo. Nhiều chính sách có nội dung na ná nhau. Có những chính sách giống như “rải tiền” nhưng kém hiệu quả. Từ năm 2013, Chính phủ ban hành chính sách hỗ trợ gạo, tiền ăn, tiền ở cho học sinh tại các trường ở khu vực điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn theo Quyết định số 12/2013 và Quyết định số 36/2013/QĐ-TTg. Khi chưa có những chính sách hỗ trợ này, tình trạng học sinh vùng núi, vùng đặc biệt khó khăn, DTTS bỏ học xảy ra phổ biến. Từ khi thực hiện chính sách hỗ trợ gạo và học phí, tiền ăn, ở... tình trạng học sinh DTTS bỏ học giảm rõ rệt. Nhưng bên cạnh mặt tích cực thì các chính sách hỗ trợ này cũng đang bộc lộ những hạn chế, bất cập. Cụ thể là việc cấp gạo 2 lần/năm như hiện nay là không phù hợp, bởi số lượng gạo nhận một lần quá nhiều, không có nơi bảo quản, ảnh hưởng đến chất lượng. Trong khi hằng tháng học sinh thiếu gạo ăn, nhưng đến kỳ nhận gạo quá nhiều sử dụng không hết, gia đình đã bán đi hoặc sử dụng vào mục đích khác. Do nhận thức còn hạn chế nên không ít gia đình thu xếp cho con em mình đi học để được hỗ trợ gạo, tiền chứ chưa vì mục đích chính là học tập. Rồi việc xét điều kiện để hưởng chính sách hỗ trợ này cũng có những bất cập, vì muốn được hưởng chính sách, các em phải có hộ khẩu. Tuy nhiên, ở những địa bàn có đông dân di cư tự do, trong đó có Bình Phước, nhiều hộ đồng bào DTTS phía Bắc vào sinh sống đã lâu năm nhưng vẫn chưa có sổ hộ khẩu, giấy khai sinh hợp lệ.

Đó là những bất cập cụ thể ở chính sách hỗ trợ gạo cho học sinh DTTS. Còn nhiều bất cập ở những chính sách, vấn đề khác. Chính sách đối với giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục ở vùng đồng bào DTTS hiện nay chưa đủ mạnh để khuyến khích giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục tâm huyết, cống hiến hết khả năng của mình cho sự nghiệp phát triển giáo dục và đào tạo vùng DTTS. Chế độ tiền lương và phụ cấp như hiện nay chưa thu hút được giáo viên tình nguyện đến công tác ở vùng khó khăn. Bên cạnh đó, lại có tình trạng một số vùng đồng bào DTTS được đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng khang trang chẳng thua gì vùng xuôi nhưng vẫn được hưởng chính sách thu hút, dẫn đến tình trạng có nhiều người tìm cách “chạy” về những vùng này công tác để hưởng chế độ ưu đãi. Rồi tình trạng nhiều người mang họ DTTS đã sinh sống lâu năm ở vùng đô thị nhưng vẫn được hưởng một số chế độ giống như đồng bào sống ở những vùng sâu, vùng xa; Tình trạng ban hành nhiều chính sách nhưng không đủ nguồn lực thực thi... là thực tế đang diễn ra ở nhiều địa phương trong cả nước.

Từ những bất cập nêu trên, tôi đề nghị có đánh giá sâu hơn và có giải pháp cụ thể hơn đối với lĩnh vực công tác dân tộc và phát huy sức mạnh đại đoàn kết dân tộc trong dự thảo Báo cáo chính trị của Đảng.

Thủy Nguyên