Chính trị 07:01, 25/07/2015 GMT+7

BP - Tại Điều 9 của Hiến pháp năm 2013 có quy định như sau: 1. Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là tổ chức liên minh chính trị, liên hiệp tự nguyện của tổ chức chính trị, các tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức xã hội và các cá nhân tiêu biểu trong các giai cấp, tầng lớp xã hội, dân tộc, tôn giáo, người Việt Nam định cư ở nước ngoài. Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là cơ sở chính trị của chính quyền nhân dân; đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân; tập hợp, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, thực hiện dân chủ, tăng cường đồng thuận xã hội; giám sát, phản biện xã hội; tham gia xây dựng đảng, Nhà nước, hoạt động đối ngoại nhân dân góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

2. Công đoàn Việt Nam, Hội nông dân Việt Nam, Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh, Hội liên hiệp phụ nữ Việt Nam, Hội cựu chiến binh Việt Nam là các tổ chức chính trị - xã hội được thành lập trên cơ sở tự nguyện, đại diện và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của thành viên, hội viên tổ chức mình; cùng các tổ chức thành viên khác của Mặt trận phối hợp và thống nhất hành động trong Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

3. Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức thành viên của Mặt trận và các tổ chức xã hội khác hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật. Nhà nước tạo điều kiện để Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các tổ chức thành viên của Mặt trận và các tổ chức xã hội khác hoạt động.

Nội dung trên được sửa đổi, bổ sung trên cơ sở Điều 9 của Hiến pháp 1992. Theo đó, Điều 9 của Hiến pháp năm 2013 đã giới thiệu cụ thể về nhiệm vụ của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; đồng thời liệt kê rõ những tổ chức chính trị - xã hội và quy định nhiệm vụ của các tổ chức đó. So với Hiến pháp 1992, Hiến pháp 2013 đã bổ sung quy định: Công đoàn Việt Nam, Hội nông dân Việt Nam, Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh, Hội liên hiệp phụ nữ Việt Nam, Hội cựu chiến binh Việt Nam là các tổ chức chính trị - xã hội được thành lập trên cơ sở tự nguyện, đại diện và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của thành viên, hội viên tổ chức mình; cùng các tổ chức thành viên khác của mặt trận phối hợp và thống nhất hành động trong Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

Như vậy, việc ghi nhận các tổ chức chính trị - xã hội trong Hiến pháp năm 2013 là sự xác định rõ, đầy đủ, chuẩn xác hơn so với các Hiến pháp trước về vị trí, tính chất của mặt trận Tổ quốc. Vì ở Hiến pháp năm 1980 mới xác định Mặt trận là “chỗ dựa của Nhà nước”, Hiến pháp năm 1992 thời kỳ đầu lại quy định “Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên là cơ sở chính trị của chính quyền nhân dân”  và đến Hiến pháp năm 1992 (sửa đổi, bổ sung năm 2001) xác định thêm “Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là một tổ chức liên minh chính trị”, nhưng lại vẫn vẫn còn giữ “các tổ chức thành viên” trong mệnh đề “Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên là cơ sở chính trị của chính quyền nhân dân”. Nhưng đến Hiến pháp năm 2013 đã chuẩn hóa: “Mặt trận Tổ quốc Việt Nam - tổ chức liên minh chính trị của  tổ chức chính trị, các tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức xã hội và các cá nhân tiêu biểu của các giai cấp, tầng lớp - là cơ sở chính trị của chính quyền nhân dân”, tức là chỉ có Mặt trận Tổ quốc Việt Nam (với các thành viên của mình) mới là cơ sở chính trị của chính quyền nhân dân, còn các tổ chức thành viên không phải tất cả đều là cơ sở chính trị của chính quyền nhân dân.

Bên cạnh đó, Hiến pháp 2013, còn ghi nhận các nhiệm vụ cơ bản và quan trọng nhất của mặt trận là “tập hợp, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, thực hiện dân chủ, tăng cường đồng thuận xã hội; thực hiện hoạt động đối ngoại nhân dân góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc”. Và đặc biệt hơn nữa là Hiến pháp 2013, đã quy định vai trò mới của mặt trận là “đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân” và “giám sát, phản biện xã hội; tham gia xây dựng Đảng, Nhà nước”. Đây là sự thể hiện rõ về vị trí, vai trò mới của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam trong giai đoạn cách mạng mới hiện nay.

Với những quy định hoàn toàn mới nêu trên, lần đầu tiên vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là đại diện cho lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân đã được hiến định. Và đây cũng là lần đầu tiên Hiến pháp hiến định vai trò phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam. Điều này đã mở ra một cơ hội mới để Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phát huy vai trò của mình và đóng góp nhiều hơn nữa vào tiến trình phát triển của đất nước. Đồng thời, đây cũng là bước tiến mới của tiến trình thực hiện dân chủ ở nước ta. Và đây cũng là bằng chứng đập tan những luận điệu sai trái, những âm mưu “diễn biến hòa bình” của các thế lực thù địch, phản động xuyên tạc về vai trò, vị trí của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.                    

D.V