Chính trị 07:07, 09/07/2014 GMT+7

BP - Thời gian qua, tình hình trên biển Đông diễn biến hết sức phức tạp mà nguyên nhân là từ những hoạt động bất hợp pháp của Trung Quốc. Xâu chuỗi lại các sự kiện, từ việc Trung Quốc vẽ bản đồ “đường lưỡi bò” nuốt gần hết biển Đông, rồi uy hiếp, khủng bố, đe dọa, thậm chí dùng vũ lực đối với ngư dân của ta đang đánh bắt hải sản trên ngư trường của chính Việt Nam, thu giữ ngư cụ, đổ hải sản xuống biển, đến việc cắt cáp tàu Bình Minh... Trắng trợn hơn là việc Trung Quốc hạ đặt trái phép giàn khoan Hải Dương 981 tại vùng biển của Việt Nam cùng với hàng trăm tàu bảo vệ; đưa giàn khoan Nam Hải 09 và tàu khảo sát thăm dò vật lý địa cầu 719 hoạt động thuộc vùng biển ngoài cửa vịnh Bắc bộ. Những vụ việc đó cho thấy, đây là một âm mưu có chủ đích của Trung Quốc nhằm độc chiếm biển Đông.

TỪ NHỮNG “SÁCH LƯỢC” VÀ “CHIẾN LƯỢC”

Đầu thế kỷ XX, Trung Quốc bắt đầu dòm ngó biển Đông, bước đầu tiên là khu vực biển đảo phía Bắc, đến giữa thế kỷ hình thành yêu sách toàn bộ biển Đông. Năm 1946, Trung Quốc vẽ yêu sách “đường lưỡi bò” đồng thời ra chiếm nhóm đảo phía Đông của quần đảo Hoàng Sa và đảo Ba Bình ở Trường Sa của Việt Nam. Năm 1956, Trung Quốc đóng giữ phần phía Đông của đảo Hoàng Sa. Năm 1958, Trung Quốc tuyên bố chính thức yêu sách chủ quyền 2 quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Năm 1974, đánh chiếm phần phía Tây của quần đảo Hoàng Sa. Năm 1988, dùng vũ lực chiếm một số điểm trên quần đảo Trường Sa. Năm 1995, đánh chiếm thêm Vành Khăn, phía Nam quần đảo Trường Sa. Liên tục trong nhiều năm qua, Trung Quốc yêu sách chủ quyền đối với toàn bộ quần đảo Hoàng Sa, coi Hoàng Sa và vùng biển kế cận là thuộc “chủ quyền lãnh thổ đương nhiên và không thể tranh cãi” (?). Toàn bộ quần đảo Trường Sa (và vùng biển kế cận) họ thừa nhận có tranh chấp nên chủ trương “chủ quyền Trung Quốc, gác tranh chấp, cùng khai thác”.

Từ những năm 1990, với sự phát triển nhanh chóng của nền kinh tế và vị thế trên trường quốc tế, Trung Quốc bắt đầu xây dựng và triển khai chiến lược mới, đẩy mạnh sự kiểm soát và khai thác các vùng biển gần và vươn ra các đại dương. Năm 1995, Trung Quốc đưa ra “Chiến lược khai thác biển” với mục tiêu biến Trung Hoa thành “cường quốc thế giới về biển”, có khả năng kiểm soát và khống chế đường biển, khai thác tài nguyên biển. Họ chủ trương “khai thác biển xa trước, biển gần sau, biển có tranh chấp trước, biển thuộc chủ quyền Trung Quốc sau, ngoại giao đi trước hải quân đi sau”, đồng thời phân hóa, chia rẽ ASEAN, tranh thủ và hạn chế Mỹ, Nhật. Về phương thức hợp tác, Trung Quốc chủ trương lấy song phương là chính, đa phương khi Trung Quốc giữ vai trò chủ đạo. Hướng chính ra biển của Trung Quốc là biển Đông, nơi giàu tài nguyên thiên nhiên, các nước lớn không còn căn cứ quân sự và các nước nhỏ liên quan đều yếu về quân sự.

ĐẾN MỐI QUAN HỆ VỚI VIỆT NAM

Đối với Việt Nam, Trung Quốc luôn lớn tiếng rêu rao, xuyên tạc sự thật, bôi xấu Việt Nam, đổ lỗi cho chúng ta “vi phạm chủ quyền” của họ, rằng: Họ luôn tôn trọng 16 chữ vàng và quan hệ 4 tốt. Thế nhưng, chỉ mới 40 năm qua, Trung Quốc đã chứng tỏ cho Việt Nam “quan hệ 4 tốt”. Đó là, năm 1974, Trung Quốc đã đê hèn dùng vũ lực đánh chiếm trái phép quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam. Năm 1979, đem quân xâm lược 6 tỉnh biên giới phía Bắc Việt Nam. Năm 1988 lại dùng vũ lực đánh chiếm đảo Gạc Ma thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam. Và nay, năm  2014, họ đưa giàn khoan Hải Dương 981 cùng hàng trăm tàu thuyền vũ trang xâm nhập vùng đặc quyền kinh tế của nước ta, hung hăng táo tợn đâm vào tàu của ta, thậm chí đâm chìm tàu cá của ngư dân Việt Nam. Ngày 23-6-2014, các cơ quan chức năng của Việt Nam đã phát hiện giàn khoan Nam Hải 09 và tàu khảo sát thăm dò vật lý địa cầu 719 hoạt động thuộc vùng biển ngoài cửa vịnh Bắc bộ đang được phân định giữa Việt Nam và Trung Quốc. Theo luật pháp quốc tế, đây là vùng không bên nào được đơn phương hoạt động thăm dò khai thác dầu khí khi chưa được phân định. Đáng chú ý là, hành động này của Trung Quốc diễn ra ngay sau khi Ủy viên Quốc vụ Viện Trung Quốc - ông Dương Khiết Trì sang Việt Nam khiến dư luận quốc tế và trong nước hết sức lo ngại.

Bên cạnh đó, Trung Quốc còn tiến hành một loạt các hoạt động như phát hành bản đồ địa hình và bản đồ nước Trung Hoa khổ dọc, trong đó thể hiện “đường lưỡi bò” bao trùm gần như toàn bộ biển Đông, đưa 2 quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa của Việt Nam vào hệ thống đăng ký quyền sử dụng đất mới của Trung Quốc, khởi công xây dựng dự án trường học và hoàn thiện dự án nhà ở công cộng trên đảo Phú Lâm thuộc Hoàng Sa của Việt Nam, tiếp tục mở rộng và xây dựng trái phép trên một số điểm tại quần đảo Trường Sa mà Trung Quốc đã sử dụng vũ lực để chiếm đóng trái phép. Mới đây họ lại tự cho mình quyền mở rộng vùng cảnh báo bão ra toàn thể khu vực biển Đông.

Với việc gây ra hàng loạt những hành động trắng trợn gần đây, Trung Quốc đã làm mất ổn định ở biển Đông và khu vực, hoàn toàn đi ngược lại với cam kết cũng như nỗ lực thúc đẩy thực hiện DOC. Những hành động của Trung Quốc vừa qua thể hiện hình ảnh của kẻ “miệng nam mô bụng một bồ dao găm”, một kẻ “nói một đằng làm một nẻo”. Ý đồ độc chiếm biển Đông của Trung Quốc là nhất quán nhưng về chiến thuật, bước đi của họ từng thời điểm phụ thuộc một phần rất quan trọng vào tình hình nội bộ và thái độ của các bên liên quan trong khu vực cũng như phản ứng quốc tế. Cho dù đã tham gia ký kết DOC nhưng về cơ bản chính sách cũng như các biện pháp chiến lược của Trung Quốc ở biển Đông không hề thay đổi. Việt Nam và các nước ASEAN nói riêng, cộng đồng quốc tế nói chung cần cảnh giác, đoàn kết, chống lại mưu đồ thâm độc của Trung Quốc, kêu gọi Trung Quốc có thái độ và cách ứng xử tại biển Đông như những điều họ đã nói và đã cam kết.               

 Đức Hồng