Phát huy đa dạng văn hóa tộc người ở Bình Phước

01:20 PM - 19/04/2019

BP - Bình Phước hiện có 41 thành phần dân tộc cùng sinh sống. Mỗi dân tộc có nền văn hóa mang đặc trưng riêng của cộng đồng. Sự đa dạng về thành phần cư dân cùng với đó là sự đa dạng về văn hóa vừa là lợi thế nhưng cũng không ít thách thức trong phát triển kinh tế, xã hội của tỉnh.

Về mặt lợi thế, sự đa dân tộc tạo cho Bình Phước có nền văn hóa đa dạng, phong phú. Đó là văn hóa của các cộng đồng sinh sống lâu đời như: Kinh, S’tiêng, Khơme, Mơnông... với nhiều loại hình đa dạng, độc đáo, thể hiện qua văn hóa vật thể và phi vật thể. Người Kinh có các lễ hội liên quan đến tín ngưỡng thờ thành hoàng làng (có 6 đình thờ thành hoàng), có lễ hội giỗ mẹ 3-3, lễ giỗ Đức thánh Trần Hưng Đạo 20-8 với 24 địa điểm được tổ chức. Người Khơme có các lễ hội liên quan đến tôn giáo - Phật giáo, các lễ hội tín ngưỡng dân gian - tiêu biểu là lễ hội phá bàu, xuống đồng. Người S’tiêng có lễ hội liên quan đến vòng đời người như: cưới hỏi, trả của, đặt tên con, mừng thọ... Người Mơnông ngoài những lễ hội tương tự của người S’tiêng còn có lễ hội khá độc đáo và mang giá trị văn hóa nhân văn là lễ kết bạn cộng đồng. Người Tày, Nùng ở Bình Phước có lễ cấp sắc được tổ chức ở nhiều nơi như: các xã Thống Nhất, Bom Bo (Bù Đăng), xã Tân Lợi (Đồng Phú), xã Tân Tiến (Bù Đốp)...

Trao lễ vật trong lễ trả của của người S’tiêng ở xã Bình Minh (Bù Đăng)Trao lễ vật trong lễ trả của của người S’tiêng ở xã Bình Minh (Bù Đăng)

Trong các lĩnh vực khác như nghề truyền thống, ngữ văn dân gian, các dân tộc ở Bình Phước cũng rất đa dạng, mang đặc trưng của mỗi cộng đồng. Người Khơme ở xã Lộc Khánh, huyện Lộc Ninh có nghề đan tấm trải sàn (tương tự như chiếu) từ cây lùng - một loại cây phổ biến trong tự nhiên. Người S’tiêng có nghề làm rượu cần với hương vị mang dấu ấn riêng của cộng đồng này. Nhiều thực khách đã từng uống rượu cần của các dân tộc khác nhưng khi uống rượu cần của người S’tiêng đều đánh giá có hương vị đậm đà. Nghề dệt thổ cẩm của người S’tiêng, Mơnông cũng có những sản phẩm mang giá trị thẩm mỹ, nghệ thuật và tính sử dụng cao.

Ẩm thực truyền thống của các cộng đồng cư dân sinh sống ở Bình Phước cũng rất phong phú. Người Kinh có nhiều món ăn từ khắp mọi miền đất nước. Người Tày, Nùng có những món ăn truyền thống được sử dụng phổ biến trong các lễ hội truyền thống. Người S’tiêng, Mơnông có các món cơm ống, lá nhíp, đọt mây nướng. Người Khơme có món ăn 3 lá xanh nấu từ nội tạng của bò...

Ở lĩnh vực nghệ thuật trình diễn dân gian, Bình Phước là nơi hội tụ nhiều loại hình nghệ thuật độc đáo, có giá trị. Người S’tiêng, Mơnông có hệ thống nhạc cụ gồm: Cồng chiêng, khèn, sáo, đàn tre rất đa dạng. Dân ca của người S’tiêng với những yếu tố tự nhiên, ngọt ngào mang âm hưởng núi rừng làm say đắm lòng người. Người Tày và Nùng có nghệ thuật hát then, đàn tính; người Thái có múa sạp; người Khơme có dàn nhạc ngũ âm... Tất cả hội tụ tạo nên sắc thái nghệ thuật đa màu sắc.

Ngoài ra, nhiều cộng đồng cư dân còn lưu giữ được những kiểu nhà ở truyền thống mang đặc trưng của cộng đồng. Chẳng hạn, ở xã Lộc Khánh hiện còn lưu giữ 14 nhà sàn; ở Lộc Thiện (Lộc Ninh) giữ được ngôi nhà sàn của người S’tiêng; ở xã Đoàn Kết (Bù Đăng), xã Bù Gia Mập (Bù Gia Mập) giữ được ngôi nhà dài của người Mơnông. Đây là điều tạo nên nét riêng, sự độc đáo và có phần quý hiếm cần được bảo tồn.

Bên cạnh những lợi thế, đa dân tộc và đa sắc thái văn hóa của các cộng đồng tộc người ở Bình Phước còn là những thách thức. Các chính sách phát triển kinh tế, xã hội cũng gặp những khó khăn nhất định bởi để đảm bảo sự hài hòa, hợp lý của các chính sách là rất khó. Các yếu tố cộng đồng có thể xảy ra dẫn đến việc đoàn kết cộng đồng gặp những khó khăn nhất định...

Di sản văn hóa của các cộng đồng tộc người ở Bình Phước rất đa dạng, phong phú, có giá trị độc đáo, mang bản sắc riêng. Để khối di sản này trở thành nguồn lực quan trọng góp phần vào sự nghiệp phát triển kinh tế, xã hội của địa phương thì Bình Phước cần có nhiều chính sách cụ thể. Quan trọng nhất là cần phát huy được lợi thế của di sản và giải quyết tốt những thách thức vốn có như đã phân tích.

Phạm Hữu Hiến

Hay!!
Họ tên:
Email:
Bình luận:
Bình luận
Hãy là người bình luận đầu tiên. Vui lòng để lại lời bình ở nội dung trên.

Tổng biên tập: Đoàn Như Viên

Giấy phép xuất bản số: 145/GP-BTTTT của Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 25/4/2014

Bản quyền Báo Bình Phước

Tòa soạn:

Số 5 - Nguyễn Văn Linh - P. Tân Phú - TP. Đồng Xoài - Tỉnh Bình Phước

Điện thoại: 0271.3881828

Phòng Báo điện tử: 0271.3887189

Fax: 0271.3860879

Email:

toasoanbaobinhphuoc@gmail.com
baodientubinhphuoc@gmail.com

Liên hệ quảng cáo: 0271.3879452

Ghi rõ nguồn "Bình Phước Online" khi phát hành lại thông tin từ Website này